โครงการมหาวิทยาลัยเชียงใหม่มหาวิทยาลัยสุขภาพอย่างอัจฉริยะและยั่งยืน (Smart and Sustainable Healthy Chiang Mai University Project)

พื้นที่ดำเนินการ: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, เทศบาลเมืองเชียงใหม่ และเครือข่ายมหาวิทยาลัยในภาคเหนือตอนบน
Healthy CMU | จากข้อมูลสุขภาพ สู่ระบบดูแลเชิงรุกที่เชื่อมเทคโนโลยีกับคน
SOCIAL VALUE IMPACT LEARNING CASE • CHIANG MAI UNIVERSITY
การสร้างมหาวิทยาลัยสุขภาพต้องเชื่อมการประเมินความเสี่ยง การเข้าถึงบริการ และการสนับสนุนในชีวิตประจำวันเข้าด้วยกัน โครงการ “มหาวิทยาลัยเชียงใหม่มหาวิทยาลัยสุขภาพอย่างอัจฉริยะและยั่งยืน” พัฒนาแพลตฟอร์มข้อมูลสุขภาพควบคู่กับบริการเฉพาะทางและแกนนำสุขภาพ เพื่อสนับสนุนบุคลากรและนักศึกษา พร้อมสร้างแนวทางที่สามารถนำไปปรับใช้กับเครือข่ายภายนอก
01 | THE ISSUE & WHY IT MATTERS
เมื่อการดูแลสุขภาพต้องเชื่อมข้อมูลกับบริการและการติดตาม
เอกสารโครงการระบุความต้องการพัฒนาระบบประเมินและจัดการความเสี่ยงด้านสุขภาพของบุคลากรและนักศึกษา ครอบคลุมความเครียด ภาวะอ้วน และพฤติกรรมเสี่ยงจากบุหรี่หรือสุรา ความท้าทายอยู่ที่การทำให้ข้อมูลนำไปสู่การเข้าถึงบริการและการดูแลอย่างต่อเนื่อง
โครงการดำเนินงานในมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และเชื่อมโยงกับพื้นที่เมืองเชียงใหม่และเครือข่ายมหาวิทยาลัยภาคเหนือตอนบน ใช้งบประมาณ 4,508,700 บาท จากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เอกสารระบุระยะดำเนินงาน 1 ปี 9 เดือน และช่วงประเมินผลรวม 6 ปี 4 เดือน แต่ไม่ได้ระบุวันเริ่ม–สิ้นสุดอย่างชัดเจน
ข้อจำกัดที่ต้องข้าม | การเปลี่ยนแปลงที่โครงการมุ่งสร้าง |
ข้อมูลสุขภาพต้องเชื่อมโยงเพื่อใช้ประเมินความเสี่ยง | มีแพลตฟอร์มข้อมูลและระบบติดตามสุขภาพ |
กลุ่มเสี่ยงต้องการบริการที่เหมาะสม | เชื่อมการคัดกรองกับคลินิกและการให้คำปรึกษา |
การปรับพฤติกรรมต้องมีผู้สนับสนุน | สร้างแกนนำสุขภาพในส่วนงาน |
การขับเคลื่อนระดับองค์กรต้องมีความต่อเนื่อง | เชื่อมข้อมูล บริการ และนโยบายมหาวิทยาลัย |
02 | THE APPROACH & IMPACT MODEL
Screen → Connect → Support → Follow Up
สมมติฐานของโมเดลคือ หากเทคโนโลยีช่วยให้ประเมินความเสี่ยงและติดตามข้อมูลได้ พร้อมมีบริการและคนสนับสนุน ผู้เข้าร่วมจะมีโอกาสจัดการสุขภาพได้เหมาะสมขึ้น โครงการจึงพัฒนาทั้งเครื่องมือดิจิทัล ระบบบริการ และเครือข่ายผู้ปฏิบัติงาน
Intervention | Change mechanism: เหตุใดจึงสำคัญ |
CMU i-Health | สนับสนุนการรวบรวมข้อมูลและประเมินความเสี่ยงด้านสุขภาพ |
Smart Self Monitoring | เพิ่มเครื่องมือสำหรับติดตามสุขภาพรายบุคคล |
Targeted Health Services | เชื่อมกลุ่มเสี่ยงกับบริการด้านความเครียด ภาวะอ้วน และพฤติกรรมเสี่ยง |
Health Champions | สร้างแกนนำช่วยขับเคลื่อนกิจกรรมในระดับส่วนงาน |
Policy & Learning Network | เชื่อมการดำเนินงานกับนโยบาย เครือข่ายมหาวิทยาลัย และการพัฒนาสื่อเรียนรู้ |
เส้นทางการเปลี่ยนแปลงที่โครงการมุ่งสร้างคือ ทุนและความเชี่ยวชาญ → พัฒนาระบบข้อมูล บริการ และแกนนำ → เข้าถึงการประเมินและดูแล → ปรับพฤติกรรมและติดตามผล → คุณภาพชีวิตและระบบสนับสนุนสุขภาพที่ต่อเนื่อง
ขอบเขตการดำเนินงาน
ตัวชี้วัดผลผลิต / ผู้เกี่ยวข้อง | ข้อมูล |
งบประมาณโครงการ | 4,508,700 บาท |
บุคลากรและนักศึกษาในขอบเขตผู้ได้รับประโยชน์ | 51,937 คน |
นวัตกรรมระบบข้อมูลสุขภาพ | 2 ผลงาน |
แกนนำสุขภาพ | 141 คน |
ส่วนงานที่มีแกนนำ | 39 หน่วยงาน |
ผู้เข้าคลินิกจัดการความเครียด | 448 คน |
ผู้เข้าคลินิกจัดการภาวะอ้วน | 19 คน |
จำนวนประชากรในขอบเขตโครงการ จำนวนผู้รับบริการ และจำนวนผู้เกิดผลลัพธ์เป็นคนละระดับ จึงไม่ควรใช้จำนวน 51,937 คนแทนผู้ที่ยืนยันว่ามีสุขภาพดีขึ้นทั้งหมด
03 | WHO CHANGED & WHAT MATTERS
คุณค่าเกิดจากการเชื่อมระบบส่วนกลางกับการดูแลรายบุคคล
สำหรับบุคลากรและนักศึกษา คุณค่าอยู่ที่การเข้าถึงข้อมูลและบริการที่ตอบโจทย์ ส่วนมหาวิทยาลัยต้องมีเครื่องมือและกลไกนำข้อมูลไปพัฒนาการดูแล การประเมินจึงควรมองทั้งประสบการณ์ผู้รับบริการและความสามารถของระบบ
กลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย | สิ่งที่เอกสารสะท้อน / ประเด็นสำคัญ |
บุคลากรและนักศึกษา | การรับรู้ความเสี่ยง การเข้าถึงบริการ และโอกาสปรับพฤติกรรม |
ผู้รับบริการเฉพาะทาง | การดูแลความเครียด ภาวะอ้วน และพฤติกรรมเสี่ยง พร้อมติดตามผลรายบุคคล |
แกนนำสุขภาพ | ความสามารถเชื่อมนโยบายกับกิจกรรมในส่วนงาน |
มหาวิทยาลัยและทีมวิจัย | ระบบข้อมูล นวัตกรรม และเครื่องมือสนับสนุนการวางแผน |
เครือข่ายมหาวิทยาลัยและโรงพยาบาล | การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และการเชื่อมบริการส่งต่อ |
เอกสารระบุความร่วมมือกับเครือข่าย TUN-HPN 30 แห่ง มหาวิทยาลัยภาคเหนือ 11 แห่ง และโรงพยาบาลธัญญารักษ์เชียงใหม่ โดยรายงานยอดเครือข่ายรวม 42 แห่ง อย่างไรก็ตาม ควรตรวจสอบรายชื่อและการนับซ้ำก่อนใช้เป็นจำนวนมหาวิทยาลัยหรือหน่วยงานไม่ซ้ำ
04 | IMPACT EVIDENCE & RESULTS
ผลประเมินให้น้ำหนักกับคุณภาพชีวิตเป็นหลัก
เอกสารรายงาน มูลค่าผลลัพธ์รวม 29,268,188.18 บาท หรือประมาณ 29.27 ล้านบาท จากงบประมาณ 4.51 ล้านบาท และ SROI 6.49 เท่า หมายถึงเงินลงทุนทุก 1 บาทสัมพันธ์กับมูลค่าผลลัพธ์ที่ประเมินได้ประมาณ 6.49 บาท ตามกรอบและสมมติฐานการประเมิน
ตัวชี้วัด | ผลที่เอกสารรายงาน |
มูลค่าผลลัพธ์รวม | 29,268,188.18 บาท |
SROI | 6.49 เท่า |
จำนวนเงินที่ระบุเป็น Net Impact | 24,759,488.18 บาท |
การประหยัดงบด้านสุขภาพของมหาวิทยาลัย | กว่า 5.14 ล้านบาท ตามเอกสาร |
ระยะเวลาทำงานของทีมวิจัยที่ลดลง | 15% ตามเอกสาร |
ความหมายของ Net Impact ต้องตรวจสอบ: จำนวน 24,759,488.18 บาทเท่ากับมูลค่าผลลัพธ์รวมลบงบประมาณโครงการพอดี จึงยังไม่ควรอธิบายว่าเป็นผลหลังปรับ Deadweight และ Attribution ตามข้อความในต้นฉบับ โดยไม่มีตารางคำนวณประกอบ
Impact Dimension Ranking
มิติผลลัพธ์ | สัดส่วนมูลค่าที่ประเมินได้ |
คุณภาพชีวิต | 81.2% |
สังคมและนวัตกรรม | 14.7% |
เศรษฐกิจ | 4.1% |
สิ่งแวดล้อม | 0.0% |
รวม | 100.0% |
สัดส่วนดังกล่าวสะท้อนการจำแนกมูลค่าในแบบจำลอง โดยมิติคุณภาพชีวิตมีน้ำหนักสูงสุด ส่วนสังคมและนวัตกรรมถูกนำเสนอรวมกัน จึงยังแยกสัดส่วนของแต่ละมิติไม่ได้ และค่า 0% ด้านสิ่งแวดล้อมหมายถึงไม่มีมูลค่าในมิตินี้ตามตาราง ไม่ได้ยืนยันว่าไม่มีผลด้านสิ่งแวดล้อมเกิดขึ้นเลย
ไฟล์แนบยังไม่แสดงคะแนนก่อน–หลัง ผลการติดตามน้ำหนัก จำนวนผู้เลิกบุหรี่หรือสุรา และวิธีประเมินค่าใช้จ่ายที่ลดลง จึงควรตรวจสอบหลักฐานเหล่านี้ก่อนยืนยันผลสุขภาพและประสิทธิภาพการทำงาน นอกจากนี้ ยังต้องแยกผลที่เกิดขึ้นจริงกับผลประมาณการตลอดช่วงประเมิน
05 | STORIES BEHIND THE IMPACT
จากการรับรู้ความเสี่ยง สู่โอกาสได้รับการดูแลที่เหมาะสม
เรื่องราวของโครงการอยู่ที่การเชื่อมข้อมูลกับการดูแล ผู้เข้าร่วมต้องสามารถนำผลประเมินไปทำความเข้าใจตนเอง เข้าถึงบริการ และได้รับการติดตาม ขณะที่แกนนำช่วยเชื่อมกิจกรรมกับบริบทของแต่ละส่วนงาน
Story lens | สิ่งที่เส้นทางการเปลี่ยนแปลงควรทำให้เห็น |
Before | ผู้เข้าร่วมมีความต้องการด้านสุขภาพและข้อจำกัดในการเข้าถึงระบบดูแลที่เชื่อมโยงกัน |
Intervention | ใช้แพลตฟอร์ม บริการเฉพาะทาง และการสนับสนุนของแกนนำ |
Change | เกิดการเข้ารับบริการและการติดตามสุขภาพตามที่เอกสารรายงาน |
Meaning | ผู้เข้าร่วมมีช่องทางจัดการความเสี่ยงและขอความช่วยเหลือ |
Next | ติดตามผลสุขภาพ ประสบการณ์รับบริการ และความต่อเนื่องของพฤติกรรม |
ผู้เข้าคลินิกจัดการความเครียด 448 คนและคลินิกจัดการภาวะอ้วน 19 คนเป็นฐานสำหรับศึกษาว่าบริการตอบโจทย์อย่างไร แต่จำนวนผู้เข้ารับบริการเพียงอย่างเดียวยังไม่ยืนยันผลสำเร็จในการดูแล
เรื่องราวระยะต่อไปควรมีเสียงจากผู้รับบริการและแกนนำ พร้อมข้อมูลการเปลี่ยนแปลงที่เหมาะสม โดยคำนึงถึงความเป็นส่วนตัว เพื่อให้เห็นทั้งประโยชน์และข้อจำกัดของระบบจากประสบการณ์จริง
06 | IMPACT INSIGHTS & WAY FORWARD
จากเครื่องมือสุขภาพ สู่ระบบดูแลที่เข้าถึงและดำเนินต่อได้
บทเรียนสำคัญคือ เทคโนโลยีต้องทำงานร่วมกับบริการและคนที่สนับสนุนการใช้งาน การพัฒนาแพลตฟอร์มจึงควรเดินคู่กับความพร้อมของหน่วยบริการ การติดตามผู้เข้าร่วม และการใช้ข้อมูลปรับปรุงนโยบาย
Impact Learning Takeaways
Learning lens | บทเรียนสำหรับ Healthy CMU |
WHAT WORKS | เชื่อมระบบข้อมูล บริการเฉพาะทาง และแกนนำระดับส่วนงาน |
WHAT MATTERS | การเข้าถึงบริการ ผลสุขภาพ และความต่อเนื่องของการดูแล |
WHAT NEEDS TO CHANGE | เพิ่มข้อมูลติดตาม พัฒนาการเข้าถึงกลุ่มเสี่ยง และตรวจสอบวิธีคำนวณมูลค่า |
WHAT CAN SCALE | ถ่ายทอดระบบพร้อมกระบวนการบริการและการพัฒนาคน โดยปรับตามบริบทองค์กร |
แนวทางต่อยอดที่เอกสารเสนอ ได้แก่ การพัฒนา CMU MOOC และการถ่ายทอดระบบสู่เครือข่ายมหาวิทยาลัย โดยต้นฉบับระบุความพร้อมของนวัตกรรมที่ TRL 7 ซึ่งควรตรวจสอบเอกสารประเมินประกอบ และแยกความพร้อมทางเทคโนโลยีออกจากการยืนยันผลสุขภาพหรือความพร้อมใช้ในทุกบริบท
โอกาสสร้าง Impact Partnership ได้แก่ ความร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเครือข่าย หน่วยบริการสุขภาพ และท้องถิ่น เพื่อพัฒนาระบบส่งต่อ แลกเปลี่ยนบทเรียน และติดตามผลร่วมกัน โดยกำหนดบทบาทดูแลข้อมูลและบริการให้ชัดเจน
การขยายผลควรพิจารณาทั้งคุณภาพระบบ การเข้าถึงของผู้ใช้ และผลลัพธ์หลังรับบริการ เพื่อให้การลงทุนด้านสุขภาพสร้างประโยชน์ที่ตรวจสอบได้ต่อคนในองค์กร
FROM HEALTH DATA TO CONNECTED CARE.FROM DIGITAL TOOLS TO LASTING WELL-BEING.
แหล่งข้อมูล: เอกสารสรุปโครงการ “มหาวิทยาลัยเชียงใหม่มหาวิทยาลัยสุขภาพอย่างอัจฉริยะและยั่งยืน” ที่แนบมา




ความคิดเห็น